Gerrit Stel fotografie

"Schrijven met licht ……."

Kever …

20140517_MG_2900voor vergroting klik op de foto

Tijdens mijn laatste wandeling door de Hortus kwam ik dit figuur tegen, wie weet de naam ….

Apotheker Henricus Munting vestigde zich na vele jaren reizen door Europa in 1626 in Groningen. Achter zijn huis in de Rozenstraat legde hij een tuin aan met vele gewassen. De tuin stond al snel goed aangeschreven, mede omdat Muntings vrienden hem planten zonden uit heel Europa.
In 1642 bood de apotheker de tuin aan de Staten van Stad en Lande. Op deze manier kon de tuin in stand worden gehouden voor de Academie en de inwoners van Groningen. De Universiteit kreeg toen een plantentuin. Munting werd benoemd tot provinciaal botanicus met leeropdracht. De eerste catalogus van de tuin werd in 1646 uitgegeven en bevatte namen van planten uit alle werelddelen. In 1654 werd Munting, hij was toen 71 jaar oud, hoogleraar in de botanie. Hij werd daarmee de eerste hoogleraar speciaal voor de plantkunde in de Republiek der Verenigde Nederlanden.

Het bleek moeilijk alle planten – vooral die uit warmere streken – in leven te houden. De Staten stelden daarom in 1656  het bedrag van 1200 gulden beschikbaar voor een reconditorium. Dit is een verwarmde kas, ook wel een orangerie genoemd. In de kas bloeide in 1675 voor het eerst de Agave. Dit was een primeur in de Republiek.
Na het overlijden van Henricus Munting in 1658 werd hij opgevolgd door zijn zoon Abraham. hij was al enige jaren zijn adjunct. Abraham publiceerde het boek “Waare oeffening der planten”. Hierin schreef hij veel over zijn eigen ervaringen met het kweken van planten. Toen Abraham in 1683 overleed, werd hij opgevolgd door zijn zoon Albert Munting.
Vanaf 1642 kreeg de familie Munting een kleine vergoeding voor de zorg van de tuin. Om de tuin goed te kunnen onderhouden, was de familie gedwongen geld te lenen. In 1690 waren de schulden zo hoog opgelopen dat de schuldeisers aandrongen op verkoop. De Provincie kocht de tuin op 29 januari 1691 voor 3700 gulden. Sindsdien is de tuin overheidsbezit. Hoogleraren woonden in het huis in de Rozenstraat en moesten nog jarenlang zelf veel tuinwerk doen. Pas in 1762 kwam er een hortulanus/tuinman die zes jaar later een woning op het terrein kreeg. Aan het eind van de 18de eeuw werd het personeel van de botanische tuin verder uitgebreid.
De tuin aan de Rozenstraat in het centrum van Groningen was eerst 35 bij 40 meter groot. Later is het langzamerhand uitgebreid tot ongeveer 1 hectare. Op het terrein werden in de 18e en 19e eeuw kleine kassen gebouwd. De verzameling planten bleef veelzijdig. Zaden en planten werden uitgewisseld met andere botanische tuinen, vanaf 1856 werden ook zaadlijsten uitgegeven. Daarnaast werd niet vergeten planten te verzamelen in eigen provincie en de verdere omgeving.
In 1880 werd na aankoop en afbraak van een belendend perceel naast het Hortushuis een laboratorium voor pharmacie gebouwd. De nieuwe hoogleraarswoning kwam in de Nieuwe Kijk in ‘t Jatstraat te staan. Het Hortushuis op het terrein behield alleen de functie van botanisch laboratorium. Omdat de ruimte te klein was voor onderwijs en onderzoek werd er besloten tot de bouw van een nieuw laboratorium. Op 22 april 1899 werd het nieuwe botanische laboratorium grenzend aan het oude Hortushuis geopend. Hiervoor zijn een aantal huisjes aan de Rozenstraat afgebroken. De kassen zijn toen waar nodig hersteld en verbeterd.

In de eerste jaren van de 20ste eeuw, komt men tot het besef dat een kassencomplex wenselijker is dan de nu nog verspreid staande kassen. Omdat de huidige plek niet voldoende ruimte biedt voor zo’n complex ging men uitkijken naar een ander terrein. In 1917 wordt het landgoed De Wolf (circa 12½ hectare) aan de rand van Haren aangekocht. Geldgebrek maakte de aanleg van een hortus in Haren in de beginjaren moeilijk. Wel werd in 1920 een tuin voor de genetica aangelegd. (Deze tuin bestaat inmiddels niet meer. Hier staat nu het voormalige gebouw van het Biologisch Centrum van de Rijksuniversiteit, het Centrum is inmiddels verhuisd naar het Zernike complex). Ook begon men toen op proefveldjes bomen en coniferen te kweken uit zaden. Aan het eind van de twintiger jaren werd de inplant van het terrein aangepakt. Vanaf het begin was men uitgegaan van het idee een tuin te maken waar planten zich zoveel mogelijk zouden kunnen ontwikkelen in een voor hen natuurlijk milieu. Daarom werden gevarieerde terreinen gecreëerd zoals veentjes en een verschillend bodemreliëf. Bovendien werd rekening gehouden met de eisen van sporenplanten naast die van hogere planten.De oorlog remde tussen 1940 en 1945 de werkzaamheden tijdelijk af. Daarna is in snel tempo Hortus De Wolf geworden wat deze nu is: eerst de wilde plantentuin, in 1966 kwam de grote tropische kas klaar en werd de plantencollectie uit de Rozenstraat naar Haren overgebracht, tenslotte volgden de rotstuin en de waterpartijen. Door aankopen van aangrenzende terreinen bereikte de tuin zijn huidige oppervlakte van 20 hectare. In 1995 kreeg de Hortus een Chinese tuin. Het Verborgen Rijk van Ming werd op 12 april van dat jaar officieel geopend door Koningin Beatrix. In 1999 volgde de Tuinen van Ogham. In deze tuin staat het mythologische gedachtegoed van de Kelten centraal.

10 Responses to “Kever …”

  1. HansBrokaar

    Dag Gerrit,

    We hebben elkaar ooit eens ontmoet in de Emmastraat in Velp. Je hebt toen foto’s gemaakt (en gestuurd) van mijn vriendin en haar kleinkinderen op een grote reclame-koe.

    Het beestje is een Meikever, kwam ze zaterdag (2 stuks) ook tegen bij mijn tuinonderhoud.

    Ik genie niet van je foto’s!!!!!

    Hans Brokaar

    hansbrokaar@planet.nl

    Beantwoorden
  2. natuurfreak

    Jan gerrit het is inderdaad een mrikeven .Allejaren heb ik wel eens een in mijn tuin.Maar 10 jaar geleden krioelde de omgeving er van maar dat is spijtig genoeg voorbij.Prachtige plaat wel.

    Beantwoorden

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: